2 lipca, 2026

W skrócie: DSS/DTSS tworzy profil odkształcenia wzdłuż długiej trasy i może ujawnić lokalną zmianę przed wystąpieniem widocznego uszkodzenia. Wiarygodność wyniku zależy od kabla, montażu, kompensacji temperatury i dobranego trybu pomiaru.*

INTERLAB współpracuje z LUNA od 2010 roku. Pomagamy dobrać urządzenie, czujnik lub kabel pomiarowy oraz konfigurację do mierzonej wielkości, długości trasy i wymaganej dynamiki pomiaru.*

artykule wprowadzającym pokazaliśmy trzy zjawiska rozpraszania. DTSS opiera się na rozpraszaniu Brillouina, którego częstotliwość zależy liniowo i od odkształcenia, i od temperatury. To zarazem siła tej metody i jej największe wyzwanie.

Co rzeczywiście mierzy system? µε jest jednostką odkształcenia względnego ε, nie naprężenia mechanicznego wyrażanego w Pa. Naprężenie mechaniczne σ można oszacować dopiero przy znajomości materiału, geometrii, warunków brzegowych i zweryfikowanego modelu konstrukcji.

Przesunięcie częstotliwości Brillouina (BFS)

W niezaburzonym włóknie pik Brillouina leży przy ok. 10,8 GHz. Gdy włókno się rozciąga lub nagrzewa, ten pik przesuwa się w częstotliwości — o ok. 0,05 MHz na 1 µε odkształcenia1,1 MHz na 1 °C. Pomiar tego przesunięcia (BFS) to istota DTSS. Pokręć suwakami:

częstotliwość [GHz] 10,80 (spoczynek) 10,72 10,96
BFS (zmierzone)
10,800 GHz
Odkształcenie ε
0 µε
Temperatura
20 °C

Uwaga (klucz DTSS): to samo przesunięcie BFS może pochodzić od odkształcenia lub od temperatury. Rozdzielenie obu wielkości to osobne zagadnienie (np. dodatkowy pomiar, specjalne kable, łączenie z Rayleighem). Wartości schematyczne.

Częstotliwość zdradza odkształcenie. Im większe odkształcenie (lub temperatura), tym bardziej pik Brillouina odsuwa się od pozycji spoczynkowej — a to przesunięcie przeliczamy na odkształcenie wzdłuż całej trasy.

Profil odkształcenia wzdłuż konstrukcji

Mierząc BFS w kolejnych odcinkach wyznaczonych przez rozdzielczość przestrzenną wybranego trybu, otrzymujemy profil odkształcenia. Miejsce, w którym grunt się rusza albo konstrukcja odkształca, ujawnia się jako lokalny „pik” — co może dostarczyć wczesnego sygnału zmiany, jeśli kabel prawidłowo przenosi odkształcenie. Wybierz scenariusz:

● odkształcenie poniżej progu demonstracyjnego
monitorowana konstrukcja: demonstracyjny próg 600 µε** 0 m odległość wzdłuż konstrukcji → 10 km
Lokalna zmiana wskazuje strefę do weryfikacji. Zmiana profilu odkształcenia może pomóc skierować wcześniejszą inspekcję na wybrany odcinek rurociągu, konstrukcji lub odwiertu. Nie stanowi jednak gwarancji przewidzenia pęknięcia ani innego uszkodzenia; interpretacja wymaga kontekstu konstrukcyjnego, warunków instalacji i trendu pomiarowego.*

Gdzie DSS/DTSS wspiera decyzje?

🛢️

Rurociągi i grunt

Profil odkształcenia może ujawnić strefy ruchu gruntu, osuwiska i zmiany przenoszone na rurociąg — na długich, trudno dostępnych trasach.

🏗️

Konstrukcje i SHM

Mosty, zapory, tunele i budowle — gęsty profil odkształcenia uzupełnia tensometry punktowe i dane modelowe. Naprężenie w Pa wymaga osobnego modelu materiałowego.

⛏️

Odwierty i geotechnika

Monitoring integralności odwiertów, CCS, geotermii i zachowania gruntu; kabel oraz sposób mocowania dobiera się tak, aby wiarygodnie przenosił odkształcenie.

Jak dobrać DSS/DTSS z oferty INTERLAB?

INTERLAB współpracuje z LUNA od 2010 roku. Trzy rodziny sprzętu odpowiadają na różne skale zadania:

Jak wybrać? fibrisTerre sprawdza się przy konfigurowalnym pomiarze Brillouina na długich trasach; Silixa iDSS przy szybkim, interferometrycznym pomiarze o wysokiej precyzji; ODiSI przy bardzo gęstej mapie odkształcenia na krótszym obiekcie.

Czytaj dalej

Najczęstsze pytania

Skoro BFS zależy od odkształcenia i temperatury — jak je rozdzielić?
Stosuje się m.in. dodatkowy luźny odcinek kabla mierzący temperaturę, specjalne konstrukcje kabla, równoległy pomiar temperatury albo połączenie różnych zjawisk optycznych. Dobór metody zależy od aplikacji i wymaganej niepewności.
Jaki zasięg i rozdzielczość ma DSS/DTSS?
Zasięg, rozdzielczość przestrzenna, powtarzalność i czas akwizycji są współzależne. Przykładowo fibrisTerre dla pełnej pętli BOFDA oferuje 25 km przy 0,5–16 m albo 80 km przy 2,5 m oraz tryb 20 cm do 2 km; jednostronny BOFDR przekracza 25 km przy 1,5 m. Silixa iDSS wykorzystuje inną, interferometryczną architekturę i oferuje konfiguracje o zasięgu ponad 50 km; wartości graniczne zasięgu, próbkowania i rozdzielczości nie muszą współwystępować.*
Czym DSS/DTSS różni się od DAS?
DAS rejestruje szybkie, dynamiczne odkształcenie lub jego szybkość i służy m.in. do detekcji zdarzeń. DSS/DTSS mierzy wolniej zmieniający się profil odkształcenia, często wraz z wpływem temperatury. Systemy mogą być komplementarne.

* Warunki parametrów: parametry maksymalne zwykle nie występują jednocześnie. Zasięg, rozdzielczość przestrzenna lub gauge length, częstotliwość pomiaru, liczba kanałów i niepewność zależą od modelu, trybu pracy, włókna lub kabla oraz sposobu instalacji. Ostateczne parametry potwierdza się dla konkretnej konfiguracji sprzętowej.
** Uwaga: Wartość 600 µε w animacji jest wyłącznie demonstracyjna i nie jest rekomendowanym progiem alarmowym.

Dobierz zasięg, rozdzielczość i kompensację temperatury jako jeden zestaw

Podaj długość trasy, wymaganą rozdzielczość przestrzenną i czas pomiaru, zakres odkształcenia, dostępność jednego lub obu końców włókna, zmienność temperatury oraz sposób zamocowania kabla.

Skonsultuj system DSS/DTSS →